[صفحه اصلی ]   [ English ]  
:: صفحه اصلي درباره انجمن اخبار و رویدادها جستجو ثبت نام ارتباط با ما ::
بخش‌های اصلی
صفحه اصلی::
آشنایی با انجمن::
کارگروه های تخصصی::
اخبار رویدادها::
اخبار علمی::
عضویت در انجمن::
اعضای انجمن::
بانک اطلاعات تونل::
انتشارات::
بخش آموزش::
پیوندها::
گالری تصاویر::
دانلود::
تسهیلات پایگاه::
کنفرانسهای تونل::
تماس با ما::
::
اخبار
..
نهادهای وابسته

انجمن بین المللی تونل (ITA)

..
جستجو در پایگاه

جستجوی پیشرفته
..
دریافت اطلاعات پایگاه
نشانی پست الکترونیک خود را برای دریافت اطلاعات و اخبار پایگاه، در کادر زیر وارد کنید.
..
آخرین مطالب بخش
:: نمایشگاه مترو
:: وبینار علمی
..
:: تونل و اثرات لرزه ای ::
 | تاریخ ارسال: 1400/6/21 | 
‌‌‌
زلزله
به آزاد شدن انرژی­ های عظیم حاصل تنش ­های بین صفحات زمین که به شکل انتشار امواج مختلفی (سطحی و حجمی ) رخ می­ دهد، زمین ­لرزه یا زلزله گفته می­ شود. غیر از زمین لرزه ­هایی که منشأ تکتونیکی دارند، انفجار، آتش­فشان و ریزش حفره­ های زیرزمینی نیز می­ تواند باعث ایجاد امواجی شوند که اصطلاحاً زلزله­ های القایی نام دارند.
محلّی که منشأ زمین‌لرزه است و انرژی از آنجا خارج می‌ شود را هایپوسنتر (کانون زمین لرزه)، و نقطه بالای کانون در سطح زمین را مرکز سطحی زمین‌لرزه می‌ گویند. پیش از وقوع زمین‌لرزه اصلی معمولاً زلزله‌ های نسبتاً خفیف‌تری در منطقه روی می‌ دهد که به پیش‌لرزه معروف‌اند، به لرزش‌ های بعدی زمین‌لرزه نیز پس‌لرزه می‌ گویند که با شدّت کمتر و با فاصله زمانی گوناگون میان چند دقیقه تا چند ماه رخ می‌ دهد، هرچقدر تعداد پیش لرزه‌ ها بیشتر باشد، مقدار ریشتر زمین لرزه اصلی، کمتر می‌ باشد.
اصطلاحات لرزه ­ای
کانون زلزله (focus, hypocente): نقطه ­ای در عمق پوسته زمین که گسیختگی گسل و آزاد شدن انرژی زلزه در واقع از آنجا شروع می­ شود.
مرکز زلزله (epicenter): به نقطه متناظر با کانون زلزله در سطح زمین گفته می ­شود.
عمق کانونی (focal depth): فاصله کانون زلزله تا مرکز زلزله را عمق کانون گویند، عمق کانونی تا ۷۰ کیلومتر را زلزله سطحی، ۷۰ تا ۳۰۰ کیلومتر را زلزله متوسط و ۳۰۰ تا ۷۰۰ کیلومتر را زلزله­ های عمیق می ­نامند (زلزله­ های عمیق در فواصل بسیار دور نیز قابل احساس هستند و زلزله های مخرب همواره از نوع سطحی بوده و زلزله های عمیق قدرت تخریبی زیادی ندارند).
فاصله کانونی: فاصله کانون زلزله تا نقطه ای که قرار دارید.
فاصله رومرکز: فاصله مرکز زلزله تا نقطه ای که قرار دارید.
اثر سطحی گسل(fault trace) : فصل مشترک گسل با سطح زمین را اثر سطحی یا خط گسل می­ نامند.
رخنمون گسل (fault scarp): سراشیبی یا دیواره گسل که بصورت اختلاف ارتفاع بین صفحات دوطرف گسل دیده می­ شود.
منشاء زلزله
کره زمین از سه قسمت هسته (داخلی)، جبه یا گوشته (میانی) و پوسته (خارجی) تشکیل شده است. سطح پوسته زمین شامل صفحات بزرگی از جنس سنگ سخت بوده که روی مواد مذاب جبه شناور هستند و این صفحات می ­توانند نسبت به یکدیگر حرکت کنند که به آن نظریه تکتونیک (plate tectonics) یا زمین ساخت صفحه ­ای گفته می­ شود. بین صفحات پوسته زمین تنش­ هایی وجود دارد که اگر این تنش­ ها از حدود فراتر رود ممکن است سبب ایجاد لغزش­ های ناگهانی شود که خود این امر مسبب آزاد شدن انرژی­ های عظیم است.
منشا اغلب زلزله­ هایی که در ایران رخ می­ دهد به دلیل این است که صفحه ایران شامل کشورهای ایران، افغانستان و بخش­ هایی از پاکستان و عراق بوده که از طرف صفحه عربستان که در جنوب قراردارد تحت فشار است.

گسل
گسل یک شکستگی یا ناحیه شکسته شده بین دو بلوک سنگ است که نسبت به یکدیگر جا بجایی داشته اند. این حرکت ممکن است ناگهانی باشد که به آن زمین­ لرزه گویند، و یا ممکن است به­ صورت تدریجی باشد که خزش گسلی نامیده می­ شود. طول گسل­ های ممکن است از چند میلی­متر تا هزارن کیلومتر متفاوت باشد.


انواع گسل
گسل­ ها نیز مانند درزه ­ها و سایر پدیده ­های زمین­ شناسی ساختمانی، بر اساس اصول مختلف طبقه ­بندی می­ شوند، مهم­ترین این تقسیم ­بندی­ ها شامل:
۱- طبقه­ بندی بر اساس شیب سطح گسل
  • گسل ­های پر شیب (High angle faults): گسل­ هایی که زاویه شیب صفحه آن­ها بیش از ۴۵ درجه است.
  • گسل­ های کم شیب (Low angle faults): گسل­ هایی که زاویه شیب صفحه آن­ها کمتر از ۴۵ درجه است.
  • گسل ­های قائم: گسل­ هایی که زاویه شیب صفحه آن­ها ۹۰ درجه باشد.
۲- طبقه­ بندی زایشی گسل ­ها
اساس این نوع طبقه­ بندی، نوع حرکت نسبی در امتداد گسل­ هاست که خود ناشی از نحوه تشکیل و مکانیسم توسعه گسل است.
  • گسل نرمال (Normal fault):
گسل نرمال نوعی گسل شیب ­لغز است که گاهی از آن به عنوان گسل وزنی (Gravity Fault) نیز یاد می­ کنند، در این نوع گسل کمر بالا نسبت به کمر پایین به طرف پایین حرکت می­ کند. در حالت خاصی از این گسل­ ها که شیب سطح کم است، گسل را گسل جدا شونده می­ نامند.

  • گسل معکوس (Reverse fault):
گسل معکوس، نوعی گسل شیب­ لغز است که در آن کمربالا به طرف بالا حرکت کرده باشد، در حالت کلی شیب گسل بیشتر از ۴۵ درجه است. گسل معکوس به دو حالت زیر نیز دیده می­ شود:
  • راندگی/سوارشدگی (Thrust fault): به گسل معکوسی که شیب آن کمتر از ۴۵ درجه باشد، راندگی گویند. این گسل به نام گسل زیررانده (Underthrust Fault) نیز معروف است.
 
  • روراندگی (Overthrust fault): گسل رورانده، گسل معکوسی است که زاویه شیب آن کمتر از ۱۰ درجه و لغزش کلی آن زیاد باشد.
                              
  • گسل امتداد لغز (Strike Slip Fault or Transcurrent Fault): در این گسل­ ها جابجایی کلی (لغزش کلی) به موازات امتداد گسل است، یعنی لغزش امتدادی غالب بر لغزش شیبی است. براساس جهت حرکت نسبی قطعات طرفین گسل نسبت به ناظر، دو گسل راست لغز و چپ لغز تعریف می­ شود.

۳- طبقه­ بندی براساس حالت گسل نسبت به چینه­ بندی
  • گسل چینه­ ای/طبقه ­ای (Bedding fault)
  • گسل مطابق و نامطابق
۴- طبقه­ بندی براساس وضعیت گسل نسبت به طبقات اطراف
  • گسل امتداد لغز (Strike Slip Fault)
  • گسل مورب لغز (Oblique Slip Fault)
  • گسل طولی (Longitudinal Fault)
  • گسل عرضی (Transvers Fault)
  • گسل شیب لغز (Dip Slip Fault)
  • گسل چرخشی (Pivotal Fault)
۵- طبقه­ بندی گسل ­ها براساس طرح آن­ها
در این روش گسل­ ها را بر مبنای وضعیت آن­ها نسبت به یکدیگر طبقه­ بندی می­ نمایند. در این تقسیم بندی:
  • گسل­ های موازی (Parallel Fault)
  • گسل­ های محیطی (Peripheral Fault)
  • گسل­ های پر مانند (Feather Fault)
  • گسل ­های پوششی (En Echelon Fault)
  • گسل ­های شعاعی (Radial Fault)
گسل­ های ایران
  • سامانه گسلی زاگرس بزرگ­ ترین گسل ایران
بنابر اعلام پژوهشکده لرزه‌نگاری کشور، مبنی بر تقسیم­ بندی گسل‌های بزرگ ایران، سامانه گسلی زاگرس از مرز ایران و عراق یعنی مریوان آغاز می‌شود و تا شمال بندرعباس به طول مجموع هزار کیلومتر کشیده شده است که این سامانه گسلی، طولانی‌ترین سامانه گسلی ایران شناخته می‌شود.
  • گسل مکران طولانی­ ترین گسل ایران
گسل مکران از جنوب شرق ایران و ساحل دریای عمان، یکی دیگر از گسل‌های طولانی کشورمان است. مکران تنها گسلی است که به دلیل قرار گرفتن در لبه فرورانش پوسته اقیانوسی به زیرپوسته قاره‌ای، زلزله‌هایی با بزرگی بیشتر از ۸ ریشتر و حتی تا ۹ ریشتر در بدترین حالت در آن رخ می‌دهد. گسل مکران در ۷ آذر ۱۳۲۴ هجری شمسی (۲۸ نوامبر ۱۹۴۵ میلادی)، زلزله ۸.۲ ریشتری را تجربه کرده است.
  • گسل قطر-کازرون مهم ­ترین گسل ایران
سامانه گسلی قطر-کازرون نیز به‌عنوان یکی دیگر از گسل‌های مهم ایران دارای چند قطعه است که ازجمله آن می‌توان به قطعات گسل برازجان، کنارتخته، کازرون و دنا اشاره کرد. زمین‌شناسان بر این باورند که گسل قطر- کازرون، تغییراتی را در کف خلیج‌فارس ایجاد کرده اما اطلاعات زیادی در مورد تغییر شکلی که این سامانه در کف خلیج‌فارس ایجاد کرده موجود نیست و تنها ازنظر فیزیکی و تصویری در عکس‌های ماهواره‌ای و برداشت‌های ژئوفیزیکی و ژئوموفولوژی، می‌توان این سامانه را تا شبه‌جزیره قطر دنبال کرد.
 
                                       
دفعات مشاهده: 40 بار   |   دفعات چاپ: 0 بار   |   دفعات ارسال به دیگران: 0 بار   |   0 نظر
::
:: تونل و اثرات زلزله ای ::
 | تاریخ ارسال: 1399/4/2 | 
کارگروه تونل و اثرات لرزه ای
ضرورت تشکیل:

این کارگروه ذیل و تحت مدیریت انجمن تونل ایران می باشد و معادل کارگروه شماره ۹ (WG ۰۹)انجمن بین المللی تونل (ITA) می‌باشد.
اهداف:
شناسایی محققین و پژوهشگران در حوزه های مختلف تعامل تونل و زمین لرزه و گسل
برگزاری نشست های تخصصی مرتبط با کارگروه
اطلاع رسانی و بروزرسانی دانش طراحی تونل در حوزه طراحی تونل در عبور از گسل و اثرات لرزه ای ناشی از زلزله
زمینه سازی برای تدوین استانداردهای مربوطه در طراحی لرزه ای تونلها در ایران (بومی سازی استانداردهای بین المللی)
برنامه ها:
دعوت از متخصصین و کارشناسان طراحی و اجرای تونل از دانشگاه و صنعت جهت عضویت در کارگروه و بهره‌گیری از نظرات متخصصین در جلسات دوره‌ای
ارتباط با سازمان مدیریت و برنامه ریزی کشور(نظام فنی و اجرایی) جهت تهیه و بروزرسانی نشریات و دستورالعملهای مرتبط 
برگزاری نشست های تخصصی (با همکاری بخش صنعت و دانشگاه) و معرفی پیشرفت های اخیر در موضوع
تهیه بانک اطلاعات تونلهای کشور و وضعیت آنها با توجه به تداخل با گسلها و لرزه خیزی محل احداث آنها
برنامه ریزی جهت هدایت موضوع پایان نامه های دانشجویان و محققین برای انجام طرح جامع پالایش وضعیت تونلهای کشور به لحاظ لرزه خیزی و تداخل با گسل و مطالعه تاثیر زلزله و گسلش احتمالی بر تونل های کشور
استفاده از ظرفیت انجمن تونل برای اخذ اطلاعات تونلهای در حال اجرا و بهره برداری جهت انجام مطالعات و تحقیقات پژوهشگران و دانشجویان علاقمند به موضوع اثرات لرزه ای بر انواع تونلها
 ارتباط با کارگروه شماره ۹ در انجمن بین المللی تونل با هدف مبادله تجربیات و دانش در موضوع
برقراری ارتباط با نهادهای دولتی جهت دریافت حمایتهای مادی و معنوی برای انجام پژوهشهای مرتبط با موضوع کارگروه
اعضای کارگروه:
بدینوسیله از کلیه پژوهشگران و محققین صاحب تجربه و دانش مرتبط و دانشجویان علاقمند به موضوع بویژه دانشجویان در رشته های مختلف تحصیلی اعم از مهندسی عمران گرایشهای سازه، زلزله، خاک و پی و سازه، مهندسی معدن گرایشهای مکانیک سنگ، تونل، زمین شناسی مهندسی جهت عضویت و همکاری با این کارگروه دعوت بعمل می آید. 

مسئول کارگروه : دکتر مجید کیانی


ارتباط با مسئول کارگروه
پیام رسان ایرانی ایتا و بله:   Majidkiani  
 واتساپ: ۰۹۰۱۶۳۶۰۲۱۸  
ایمیل kianiihu.ac.ir
Wg۹irta.ir  :ایمیل کارگروه  
 


 

تصویری از مدلسازی سه بعدی تونل سگمنتی و گسلش نرمال در تونلهای شهری-کیانی ۱۳۹۳


 
دفعات مشاهده: 1072 بار   |   دفعات چاپ: 197 بار   |   دفعات ارسال به دیگران: 0 بار   |   0 نظر
::
برای مشاهده کل مطالب بخش تونل و اثرات زلزله ای اینجا را کلیک کنید.
انجمن تونل ایران Iranian Tunneling Association
Persian site map - English site map - Created in 0.04 seconds with 48 queries by YEKTAWEB 4331